Safranbolu'da Ne Yenir? Tarihi Kentin Asırlık Lezzet Haritası

UNESCO Dünya Miras Listesi’nde yer alan Safranbolu, yalnızca cumbalı konakları ve Arnavut kaldırımlı sokaklarıyla değil; yüzyılların birikimini taşıyan eşsiz mutfak kültürüyle de ziyaretçilerini büyülüyor. Ahilik geleneğinden ve konak kültüründen beslenen bu zengin mutfak, damak çatlatan tatlarıyla adeta tarihi bir şölen sunuyor. Dünyanın en pahalı baharatı safranın anavatanında gezinirken, rotanızı mutlaka bu yöresel lezzetlere çevirmelisiniz. İşte şöhret sırasına göre Safranbolu’nun olmazsa olmaz tatları...

1. Şöhreti Sınırları Aşan Efsane: Safranbolu Lokumu

Safranbolu denilince akla ilk gelen lezzet şüphesiz meşhur lokumudur. Klasik lokumlardan en büyük farkı; üretiminde mineral bakımından zengin doğal suların kullanılması, şeker oranının düşük olması ve boğazı asla yakmayan o hafif dokusudur. Özellikle içindeki gerçek safran telleriyle altın sarısı bir renge kavuşan Safranlı Lokum ile bol fındıklı Çifte Kavrulmuş Lokum, hem tadımlık hem de sevdiklerinize götürebileceğiniz en güzel hediyeliktir.

2. Taş Fırınların Gözdesi: Safranbolu Bükmesi

Görünümüyle kapalı pideyi andırsa da lezzetiyle çok başka bir boyutta olan bükme, Safranbolu mutfağının ana yemeklerinden biridir. İncecik açılan hamurun içine kavrulmuş kıyma, ıspanak ve soğan harcının konulmasıyla hazırlanır. Mahalle fırınlarında, kara fırın ateşinde ağır ağır pişen bükme, fırından çıkar çıkmaz üzerine sürülen has tereyağı ile servis edilir. Çıtır çıtır hamuru ve doyurucu iç harcıyla öğle yemeklerinin vazgeçilmezidir.

3. Çıtır Çıtır Bir Klasik: Safranbolu Cimitsiz Simidi

Safranbolu sokaklarında dolaşırken yorulduğunuzda en hızlı, en erişilebilir ve şüphesiz en nostaljik ziyafet bu ikilidir. Yöresel ağızda susama "cimit" denir. Dolayısıyla meşhur Safranbolu simidi nam-ı diğer "Cimitsiz Simit"; üzeri tamamen susamsız, çıplak, fırına verilmeden önce kaynar pekmezli suda haşlanarak pişirilen, dışı kalın ve inanılmaz çıtır, içi ise sakız gibi kıvamlı efsanevi bir hamur işidir. Bu sıcak ve çıtır cimitsiz simidi alıp, yanına bir de buz gibi, nostaljik meyve aromasıyla çocukluğumuza götüren yöresel Bağlar Gazozu'nu açtığınızda... Tarihi bir konağın gölgesinde bir tahta tabureye oturup bu basit ama kusursuz ikiliyi yudumlamak, inanın lüks bir restoranda yiyeceğiniz pek çok yemekten çok daha büyük bir keyif verecektir.

4. Mantının En Farklı Hali: Peruhi

Anadolu'nun klasik etli mantısına Safranbolu'nun lezzetli bir itirazıdır Peruhi. Bohça şeklinde katlanan hamurların içerisine kıyma değil; süzme yoğurt ve nane karışımı konur. Haşlandıktan sonra üzerine gezdirilen kızgın tereyağı ve isteğe bağlı ceviz serpmesiyle servis edilir. Ekşimsi yoğurt dolgusu ve nanenin ferahlığıyla son derece hafif ve benzersiz bir ana yemektir.

5. Ağızda Dağılan Ziyafet: Kuyu Kebabı

Özellikle yaz ve sonbahar aylarında Safranbolu'ya yolunuz düşerse bu ziyafeti kaçırmamalısınız. Özel olarak kazılmış kuyularda, çam dallarının közünde ve kendi buharında saatlerce yavaş yavaş pişen bütün kuzu etidir. Etin yağı, altına konulan bakır tepsilerdeki iç pilava damlayarak pilavı efsanevi bir lezzete kavuşturur. Hem etin lokum gibi yumuşaklığı hem de çam isinin verdiği hafif aroma bu kebabı eşsiz kılar.

6. Nostaljik Bir Serinlik: Bağlar Gazozu

Geçmişten günümüze Safranbolu sokaklarında dolaşırken serinlemek isteyenlerin ilk tercihi her zaman efsanevi Bağlar Gazozu'dur. Kendine has hafif meyvemsi aroması, nostaljik cam şişesi ve yıllardır değişmeyen retro lezzetiyle, çarşı gezilerinizin en tatlı eşlikçisi olacaktır.

7. Ev Yapımı Lezzetler: Cevizli Yayım ve Zerde

• Cevizli Yayım (Yayım Makarnası): Yöredeki kadınların elleriyle kesip güneşte kuruttuğu ev eriştelerinin haşlanıp, üzerine bol kırık ceviz ve cosur cosur yanan tereyağı dökülmesiyle hazırlanan sıcak bir başlangıçtır.
• Safranlı Zerde: Düğünlerin ve özel günlerin baş tacı olan zerde, safranın muhteşem rengini ve aromasını verdiği hafif bir sütlü/sulu tatlıdır. Ağır yemeklerin üzerine yenilebilecek en iyi geleneksel kapanıştır.
• Safran Çayı: Dinlendirici, hücre yenileyici ve huzur verici etkisiyle bilinen safran çayı, tarihi bir konağın avlusunda yorgunluk atmak için birebirdir.